Mùa thu Hà Nội — mùa thu của những ngày tháng Tám, tháng Mười

 

Hà Nội vào thu thường bắt đầu bằng một buổi sáng rất khẽ.

Không ai báo trước.

Chỉ là một hôm thức dậy, mở cửa sổ, thấy nắng không còn gay gắt như những ngày hè. Gió nhẹ hơn. Bầu trời cao hơn. Và đâu đó trên những con phố cũ, mùi hoa sữa bắt đầu len vào trong những câu chuyện của người Hà Nội.

Tôi thích mùa thu Hà Nội.

Có lẽ bởi mùa thu ở đây không chỉ có lá vàng, có cốm xanh, có những con đường đầy nắng, đầy gió.

Và với rợp bóng cờ đỏ

Mùa thu Hà Nội còn mang theo ký ức.

Một ký ức đã đi qua hơn tám mươi năm nhưng dường như vẫn còn nằm đâu đó trong từng góc phố.

Đó là mùa thu năm 1945.

Khi ấy, Hà Nội chắc cũng có những buổi sáng như hôm nay.

Vẫn từng góc phố, con đường và đầy nắng.

Chỉ có con người là đang đứng trước một thời khắc mà có lẽ không ai biết rằng sau này, lịch sử sẽ gọi tên bằng những chữ rất lớn: Mùa thu Cách Mạng.

Tháng Tám năm ấy, Hà Nội không còn là một thành phố chỉ biết sống với những nhịp ngày bình thường.

Người ta xuống đường.

Những lá cờ đỏ sao vàng xuất hiện giữa phố phường.

Những tiếng hô vang lên.

Những gương mặt xa lạ bỗng đứng cạnh nhau, cùng nhìn về một hướng.

Có thể khi ấy, họ chẳng nghĩ mình đang làm nên lịch sử.

Họ chỉ biết rằng: lắng nghe lời hiệu triệu của Cách mạng bằng tình yêu nước, nỗi khát khao hòa bình của một dân tộc anh hung, sãn sàng dâng trọn cuộc đời mình cho Tổ Quốc.

Một cánh cửa đang mở ra.

Và phía sau cánh cửa ấy là một đất nước muốn tự quyết định số phận của mình.

Tôi đã nhiều lần đi qua những con phố Hà Nội.

Đôi khi đi rất nhanh.

Đôi khi chẳng để ý gì ngoài những chiếc xe phía trước.

Nhưng có những ngày mùa thu, tự nhiên tôi muốn đi chậm lại.

Nhìn một hàng cây.

Nhìn mái nhà cũ.

Nhìn những người già ngồi bên vỉa hè.

Và tự hỏi:

Nếu được đứng giữa Hà Nội của mùa thu năm ấy, mình sẽ cảm thấy gì?

Cũng có những nỗi lo.

Có những điều chưa biết ngày mai sẽ ra sao.

Nhưng con người vẫn bước về phía trước.

Bởi niềm tin vào tương lai tươi sáng.

Bởi niềm tin vào khát vọng giải phóng dân tộc mang lại hòa bình.

Bởi niềm tin ngày mai tương sáng dành cho những thế hệ sau.

Bởi tình yêu thiêng liêng Tổ Quốc

Bởi có những thời khắc, người ta không thể chỉ đứng nhìn mà sẵn sang hy sinh vì đất nước.

Mùa thu rồi sẽ lại đến.

Hà Nội vẫn sẽ có những buổi sáng trong veo, những hàng cây chuyển màu, những gánh hàng rong đi qua phố cũ.

Nhưng mỗi khi tháng Tám về, tháng Mười đến, tôi vẫn nghĩ về một mùa thu rất xa.

Một mùa thu mà từ đó, Hà Nội bước vào một trang khác của lịch sử.

Và tôi chợt hiểu...

Có những mùa thu chỉ để ngắm.

Nhưng cũng có những mùa thu để mãi mãi khắc sâu vào lịch sử.

Mùa thu Hà Nội năm ấy là một mùa thu như thế.